Buitenaardse leegte: de 9 mooiste woestijnen ter wereld (die je echt wilt zien)

Bij het woord ‘woestijn’ denken de meeste mensen direct aan de schijnbaar eindeloze, gele zandduinen van de Sahara. Maar de woestijnwereld is vele malen diverser en verrassender dan dat. Van roodgetinte rotsvalleien en ijskoude steenwoestijnen tot de droogste plekken op aarde waar in honderden jaren geen drup regen is gevallen: woestijnen behoren tot de meest rauwe en indrukwekkende landschappen van onze planeet. Maar hoe ontstaan deze buitenaardse gebieden, waar vind je de mooiste én hoe bezoek je ze op een verantwoorde manier? We zetten onze negen favorieten op een rij.

Het geheim achter de woestijn: extreme droogte

Geografisch gezien is een gebied een woestijn wanneer er jaarlijks minder dan 250 millimeter neerslag valt. Dit ontstaat vaak door geografische barrières, zoals hoge bergketens die regenwolken tegenhouden (regenschaduw), of door koud zeewater voor de kust dat verdamping voorkomt. Het resultaat is een extreem klimaat waarin planten en dieren zich op ingenieuze wijze hebben aangepast om te overleven.

Opvallend weetje: hoewel je bij een woestijn waarschijnlijk meteen denkt aan heet zand, is Antarctica officieel ’s werelds grootste en droogste woestijn. Omdat extreem koude lucht bijna geen vocht kan vasthouden, valt er op de Zuidpool per jaar minder neerslag dan in de Sahara. Het ijs dat er ligt, is opgebouwd over honderdduizenden jaren.

1. Atacama-woestijn, Antofagasta en Atacama, Chili

In het noorden van Chili ligt de Atacama-woestijn, de droogste niet-polaire plek op aarde. Sommige weerstations in de regio hebben nog nooit een drup regen geregistreerd. Midden in deze meedogenloze leegte vind je de beroemde Valle de la Luna (Maanvallei), een gortdroog landschap van opgedroogde zoutmeren, scherpe rotsformaties en torenhoge zandruggen die bij zonsondergang van goudrood naar dieppaars verkleuren.

• Beste reistijd: september tot en met november en maart tot en met mei (aangename dagtemperaturen en heldere nachten voor sterrenkijken).
• Maatregelen & regels: blijf op de gemarkeerde wandelpaden. De kwetsbare zout- en kleistructuren in de valleien herstellen niet van menselijke voetstappen.

2. Bozzhyra & Mangystau, West-Kazachstan

Verborgen in het westen van Kazachstan ligt een van ’s werelds meest unieke steen-, klei- en kalksteenwoestijnen. Miljoenen jaren geleden vormde het Mangystau-plateau de bodem van de prehistorische Paratethys-zee. Tegenwoordig wandel je hier door droge canyons vol fossiele haaientanden, waar spierwitte kalksteenkliffen, bizarre rotsnaalden en gortdroge zoutvlaktes (sores) uit oprijzen.

• Beste reistijd: mei tot en met juni en september tot en met oktober. In deze maanden vermijd je zowel de extreme zomertemperaturen boven de 40 °C als de ijzige winter.
• Maatregelen & regels: het gebied ligt extreem afgelegen zonder wegen of voorzieningen. Bezoek het uitsluitend met een ervaren gids en een krachtige 4×4. Neem al je afval mee terug en kampeer alleen op veilige afstand van de afbrokkelende klifranden.

3. Gobiwoestijn, Zuid-Mongolië en Noord-China

De Gobiwoestijn is geen hete zandbak, maar een van de meest rauwe schaduw- en steenwoestijnen ter wereld. Gelegen op een hoogvlakte barst het landschap van de contrasten: van desolate grindvlaktes en dramatische rode rotswanden (Khongoryn Els) tot de beroemde ‘vlammende kliffen’ van Bayanzag, waar begin twintigste eeuw de eerste dinosauruseieren ter wereld werden ontdekt.

• Beste reistijd: mei tot en met juni en september tot en met oktober, om zowel de ijzige poolwinter als de hete zomer te vermijden.
• Maatregelen & regels: reizen door de Gobi vereist een lokale gids en een sterke 4×4. Neem alle afval mee terug en verstoor de nomadische veehouders en hun vee niet.

4. Kalahari-woestijn, Botswana, Namibië en Zuid-Afrika

De Kalahari is officieel een ‘halfwoestijn’ omdat er meer neerslag valt dan in een klassieke woestijn. Het landschap kenmerkt zich door een deken van rood zand, fossiele rivierbeddingen en droge savannevegetatie. Dankzij deze begroeiing herbergt de Kalahari een buitengewone rijkdom aan wildlife, waaronder de beroemde zwartmanige Kalahari-leeuw, stokstaartjes en grote kuddes gemsbokken.

• Maatregelen & regels: bewaar altijd een veilige afstand tot het wildlife en blijf in de nationale parken, zoals Kgalagadi Transfrontier Park, strikt in je voertuig.
• Beste reistijd: mei tot en met oktober. Dit is het droge seizoen waarin wilde dieren zich verzamelen rond de schaarse drinkplaatsen.

5. Namibwoestijn, Erongo en Hardap, Namibië

Met een geschatte leeftijd van ruim 55 miljoen jaar is de Namib de oudste woestijn ter wereld. De woestijn strekt zich uit langs de Atlantische oceaan en staat bekend om haar intense geologische diversiteit: van de mistige rotsen van de Skeleton coast tot de dramatische, feloranje zandduinen rond de Sossusvlei en de iconische, verdorde bomen van Deadvlei.

• Beste reistijd: juli tot en met oktober. Dit zijn de droge, milde wintermaanden met een strakblauwe lucht.
• Maatregelen & regels: blijf in het Namib-Naukluft National Park strikt op de wegen. Betreed Deadvlei met respect en klim niet op de kwetsbare, gestorven boomstammen.

6. Outback / Simpson Desert, Northern Territory & South Australia, Australië

De Outback beslaat een gigantisch deel van het Australische continent en herbergt een van ’s werelds meest karakteristieke woestijnlandschappen. The Red Centre staat bekend om zijn felrode aarde, veroorzaakt door het hoge gehalte aan geoxideerd ijzer (roest). In de Simpson Desert vind je bovendien meer dan duizend evenwijdige, rode zandduinen die over honderden kilometers door de steppe snijden.

• Beste reistijd: mei tot en met september. De Australische winter brengt milde dagtemperaturen en voorkomt de gevaarlijke zomerhitte.
• Maatregelen & regels: bereid een autoreis door de Outback grondig voor met overvloedig water, brandstof en een satelliettelefoon. Kampeer alleen op aangewezen plekken en respecteer de heilige gronden van de Aboriginal-gemeenschappen.

7. De Sahara, Noord-Afrika

Met een oppervlakte van ruim negen miljoen vierkante kilometer is de Sahara veruit de grootste warme woestijn ter wereld. Het iconische beeld van torenhoge, goudgele zandduinen (ergs) vind je vooral in landen als Marokko (Erg Chebbi) en Algerije. Toch bestaat het grootste deel van de Sahara uit ruige steen- en rotswoestijnen (hamada’s), doorkruist door groene palmoases en eeuwenoude karavaanroutes.

• Beste reistijd: oktober tot en met april. Deze wintermaanden bieden milde dagtemperaturen. De zomers zijn levensgevaarlijk heet.
• Maatregelen & regels: reis in de grens- en woestijngebieden uitsluitend met ervaren lokale gidsen. Respecteer de waterbronnen in oases; water is hier het meest kostbare goed dat er bestaat.

8. Taklamakan-woestijn, Xinjiang, China

In het uiterste westen van China ligt de Taklamakan-woestijn, door lokale volkeren historisch de ‘Zee van de Dood’ genoemd. Het is een verwijzing naar het feit dat wie erin gaat, er zelden weer uitkomt. Dit is een van de grootste zandwoestijnen ter wereld, bijna volledig ingesloten door de besneeuwde toppen van het Pamir- en Tien Shan-gebergte. Het contrast tussen de goudgele zandzee en de witte bergketens op de achtergrond is adembenemend.

• Beste reistijd: september tot en met november. De herfst brengt mild weer en helder zicht op de bergketens.
• Maatregelen & regels: bezoeken worden geregeld via officiële routes langs de oude Zijderoute. Dwaal nooit zelfstandig af in de woestijn vanwege de extreem snel veranderende zandstormen (kara-buran).

9. Wadi Rum, Aqaba, Jordanië

Wadi Rum, ook wel bekend als de Vallei van de Maan, is een beschermd natuur- en cultuurgebied in het zuiden van Jordanië. Het landschap wordt gedomineerd door immense, rood-oranje zandsteenrotsen en granietmassieven die kaarsrecht uit de rode zandvalleien omhoogrijzen. Het gebied is zo buitenaards dat het geregeld dienstdoet als filmset voor Hollywood-producties over de planeet Mars.

• Beste reistijd: maart tot en met mei en september tot en me november. Het gebied heeft dan de meest aangename temperaturen voor hiken en woestijnsafari’s.
• Maatregelen & regels: verken het beschermde gebied uitsluitend met erkende Bedoeïenengidsen. Respecteer de eeuwenoude rotstekeningen (petrogliefen) door ze niet aan te raken of te beschadigen.

Laat alleen je voetsporen achter

Woestijnen lijken onverwoestbaar, maar hun ecosystemen zijn extreem kwetsbaar. Neem altijd voldoende water mee, bescherm jezelf tegen de felle zon en respecteer de regels van lokale gidsen. Zo blijven deze fascinerende leegtes ook voor toekomstige generaties behouden.

Dit artikel werd geschreven door Vellah Bogle, digital contentmanager bij Columbus Travel
Als online redacteur bij Columbus Travel stelt Vellah zichzelf altijd de vraag: ‘Wat willen onze lezers en reizigers nu eigenlijk écht weten?’ Met een Brits-Nederlandse achtergrond reisde ze als kind al de wereld over en die nieuwsgierigheid naar andere culturen en bijzondere verhalen heeft haar nooit meer losgelaten. Tegenwoordig ontdekt ze de wereld met haar gezin, altijd gewapend met haar smartphone en drone om de mooiste beelden vast te leggen. Haar passie naast reizen? Taal!
Deze artikelen schreef Vellah ook voor je

Altijd als eerste op de hoogte van het laatste reisnieuws, de leukste winacties en de beste insidertips? Meld je aan voor de gratis wekelijkse Columbus Travel-nieuwsbrief en/of volg ons op Facebook, Instagram, Linkedin, Spotify en/of YouTube!