Van kijktuin naar natuurbeschermer: 6 Nederlandse dierentuinen die het verschil maken

Sinds de oprichting van Artis in 1838 zijn de Nederlandse dierentuinen ingrijpend geëvolueerd. Weg met de krappe hokjes van weleer; dieren leven tegenwoordig in zorgvuldig nagebootste biotopen. Maar de moderne dierentuin is meer dan een plek voor bewondering. Ze spelen een cruciale rol in de bescherming van biodiversiteit via fokprogramma’s, opvang en wetenschappelijk onderzoek.

Voor de voorjaarseditie van In Eigen Land, waarin we dit keer het buitenland op eigen bodem verkennen, selecteerden we zes dierentuinen waar educatie en natuurbehoud hand in hand gaan. Hoewel we bij Columbus Travel altijd pleiten voor het spotten van wildlife in hun natuurlijke habitat, ondersteunen deze Nederlandse parken juist die missie door als ‘reservebank’ voor de natuur te fungeren.

1. DierenPark Amersfoort: klauter, klim en vaar tussen de dieren

DierenPark Amersfoort is dé dierentuin voor kinderen, met een Dinobos, een Expeditie-Rivier waar je op een fietsboot tussen giraffen, zebra’s en apen vaart, en een Klim Alles-route waarop je samen met brilberen naar hoge boomtoppen klimt en met prairiehondjes onder de grond duikt.

Nieuw in het park is de Chimpanseevallei. Tussen de bomen kom je erachter waarom chimpansees bedreigd worden en hoe jij in actie kunt komen. Om de dieren ook in het wild te beschermen werkt DierenPark Amersfoort samen met het Jane Goodall Instituut. Dat zet zich in voor de duurzame bescherming van chimpansees en hun leefgebieden, in samenwerking met de lokale bevolking. Chimpansees in nood worden opgevangen, stroperij wordt aangepakt en er worden miljoenen bomen geplant. Want het bos is voor iederéén ontzettend belangrijk, voor chimpansees en de mens.

2. AquaZoo Friesland: voel je als een vis in het water

In het waterrijke Friesland ligt AquaZoo, waar je kennismaakt met meer dan zeventig bijzondere diersoorten. De naam van deze dierentuin even buiten Leeuwarden verklapt het al een beetje: hier dobberen veel waterdieren tussen, zoals reuzenotters, strandkrabben, roodbuikpiranha’s en vliegende stoombooteenden. Die laatste danken hun naam aan de opvallende manier waarop ze door het water bewegen.

De Amoertijger en Zuid-Amerikaanse tapir nemen graag een plons, maar ook andere dieren voelen zich in AquaZoo als een vis in het water, zoals ringstaartmaki’s, bruinbehaarde gordeldieren en tweevingerige luiaards. Veel van deze dieren hebben het moeilijk in hun oorspronkelijke leefgebied. AquaZoo zet zich daarom in voor soortbehoud, educatie en onderzoek. Zo wordt er samengewerkt met Fundación Rewilding Argentina. Om reuzenotters in het wild te zenderen, werden de zenders eerst getest op hun soortgenoten in Friesland.

3. Ouwehands Dierenpark: maak er een beregoed dagje uit van

Bewondering voor dieren is mooi, helemaal als het voor dieren in het wild is. Daarom werkt Ouwehands Dierenpark in Rhenen samen met andere dierenparken aan internationale fokprogramma’s voor zeldzame en bedreigde diersoorten. Zo kunnen dieren die het zwaar hebben in de toekomst weer in de natuur worden uitgezet. Met sommige dieren lukt het fokprogramma erg goed, zoals de ijsberen.

Uniek in Nederland zijn de reuzenpanda’s Wu Wen en Xing Ya. Tijdens een inspectie noemde de Chinese delegatie het in traditioneel Chinese stijl gebouwde verblijf ‘het grootste en mooiste pandaverblijf ter wereld’. Maar de ijsberen en panda’s zijn niet de enige beren die je hier bewondert. In het Berenbos, een initiatief van Ouwehands Dierenpark en Bears in Mind (een stichting voor beren-natuurbescherming), genieten bruine beren die vroeger mishandeld werden van een onbezorgde oude dag.

4. WILDLANDS Adventure Zoo: vaar over een overdekte junglerivier

Pas op! Nee, bij WILDLANDS Adventure Zoo in Emmen hoef je heus niet bang te zijn dat de leeuwen, ijsberen of breedvoorhoofdkrokodillen je zomaar opeten. Maar je loopt wel het risico dat je zó wild wordt van de natuur, dat je alles op alles zet om haar te beschermen. WILDLANDS wil liefde en respect voor de natuur bevorderen en is een van de meest duurzame dierenparken van Europa.

In het oerwoud van Jungola zie je honderden exotische vlinders fladderen en vaar je over Rimbula River, waar de Aziatische olifanten met een beetje geluk vlak voor je neus het water in gaan. De savanne van Serenga is een stuk droger. Hier wandel je in het Dogondorp tussen Nubische geiten en ezels, of je zoekt naar zebra’s, neushoorns en giraffen tijdens een avontuurlijke safaritocht in een oude truck. En dan is er nog Nortica, een ijzig koude wereld waar energieke zeeleeuwen door het water schieten.

In het aquarium zwemmen gladde haaien, kathaaien en gevlekte roggen uit de koude zeeën van noordelijk Europa.

5. Diergaarde Blijdorp: help bedreigde diersoorten redden in Rotterdam

Diergaarde Blijdorp in Rotterdam werkt aan een betere toekomst voor mens en dier, en wel met een helder vierpuntenplan: voorkomen dat soorten uitsterven en leefgebieden vernietigd worden, zorgen voor gezonde populaties van bedreigde soorten, zeeën en bedreigde ecosystemen herstellen en tot slot natuurgebieden vergroten en met elkaar verbinden.

De dierentuin wil een sleutelrol spelen in het redden van tien bedreigde dier- en plantsoorten, waaronder het dwergnijlpaard, de Annam waterschildpad en de Rwanda warmwaterlelie. Jouw bezoek draagt daaraan bij. Maar het is natuurlijk ook gewoon een leuk dagje uit, want in Blijdorp zie je rode panda’s, Indische neushoorns, Komodovaranen, vissende katten en al je andere favoriete diersoorten.

6. Safaripark Beekse Bergen: ga op safari in Noord-Brabant

Om oog in oog te staan met giraffen, zebra’s en leeuwen hoef je niet de halve wereld over te vliegen. Je kunt ook op safari in Noord-Brabant! In Safaripark Beekse Bergen in Hilvarenbeek rijd je in je eigen auto of per gestreepte safaribus tussen de dieren en speur je tijdens een bootsafari naar grazende neushoorns en verstopte cheeta’s op de oever. Of stippel je eigen route uit en ga op wandelsafari.

Via Stichting Wildlife ondersteunt Beekse Bergen bijna dertig natuurbeschermingsprojecten over de hele wereld, van Noord-Brabant tot Zuid-Afrika.

De evolutie van de Nederlandse dierentuinen
De evolutie van de dierentuin is indrukwekkend: van kijktuin naar kennisinstituut. De moderne Nederlandse dierentuin is getransformeerd tot een high-tech natuurreservaat waar educatie en soortbehoud de boventoon voeren. Door nauwe samenwerkingen met internationale natuurbeschermingsorganisaties en het opzetten van strikte fokprogramma’s, fungeren parken als Blijdorp, WILDLANDS en de Beekse Bergen tegenwoordig als een vitale ‘reservebank’ voor de natuur. Een bezoek aan de dierentuin is daarmee niet langer alleen een leuk dagje uit, maar een directe investering in de wereldwijde biodiversiteit en het behoud van kwetsbare ecosystemen.

Dit artikel verscheen eerder in In Eigen Land. Bij Columbus Travel ligt onze focus op het beschermen van wildlife en hun natuurlijke leefomgeving. Voor In Eigen Land kiezen we er bewust voor om deze Nederlandse dierentuinen uit te lichten, omdat zij via de Nederlandse Vereniging van Dierentuinen (NVD) substantieel bijdragen aan internationale natuurbeschermingsprojecten en herintroductieprogramma’s in het wild.

Benieuwd naar nog meer wereldse plekken dicht bij huis? Die vind je in de nieuwste editie van In Eigen Land, nu in de winkel én online te bestellen!

Altijd als eerste op de hoogte van het laatste reisnieuws en de beste insidertips? Meld je aan voor de gratis Columbus Travel-nieuwsbrief!

Volg Columbus Travel ook op Facebook, Instagram, Linkedin, Spotify en/of YouTube.