Het noorderlicht verklaard

Gepubliceerd op 28.01.2011, 09:00 uur • 0 reacties

Door Marian Leppers

Reageer

Voor veel reizigers staat het bovenaan hun lijstje met dingen die ze in hun leven willen zien. Het noorderlicht ofwel aurora borealis weet nog altijd veel mensen te fascineren en te verwonderen. Maar hoe ontstaat het nou eigenlijk? Columbus geeft je de wetenschap achter dit prachtige fenomeen.

Geladen deeltjes

Elke keer wanneer er uitbarstingen (protuberansen) plaatsvinden op de zon, worden er elektrisch geladen deeltjes (protonen en elektronen) de ruimte in geschoten met een snelheid van 3000 kilometer per seconde. Wanneer die deeltjes de aarde bereiken worden ze afgebogen door de aardmagnetische polen op de aarde. Bij de Noord- en Zuidpool komen ze binnen en komen met grote snelheid in contact met de atmosfeer. Het is deze botsing die het fenomeen van het noorderlicht veroorzaakt. De energie van de deeltjes wordt overgedragen op de zuurstof-en stikstofatomen in de atmosfeer. Wanneer deze energie weer vrijkomt, ontstaat op tachtig tot driehonderd kilometer hoogte (de grens tussen de atmosfeer en de lege ruimte) het noorderlicht.

De kleur van het licht is afhankelijk van de stof waarmee de deeltjes botsen. Met zuurstof en een hoge atmosferische druk is het licht geelgroen, met zuurstof en een zeer lage druk rood en met stikstof blauw.

Beste tijden

De beste tijden om deze natuurlijke lichtshow te bekijken is in jaren waarin de grootste activiteiten plaatsvinden op het oppervlak van de zon. Deze activiteiten bereiken om de elf jaar hun piek - de laatste was in 2000, dus reken maar uit! Het noorderlicht is alleen 's nachts en voornamelijk tijdens de wintermaanden te aanschouwen. In Alaska, Scandinavië, Canada en Siberië is het licht het vaakst te zien. In Nederland kan op gemiddeld zeven dagen per jaar poollicht gezien worden. Dan moet het natuurlijk wel helder zijn.

Weetjes:

Het weer heeft niets te maken met het ontstaan van het noorderlicht. Stormen en dergelijke komen namelijk voor in de onderste tien kilometer van de atmosfeer.

Het noorderlicht werd pas verklaard in 1957 tijdens het Internationaal Geofysisch jaar, een internationaal forum voor de wetenschappelijke studie van de aarde en haar natuurlijke rijkdommen.